Anasayfa
Anasayfa
Asistan
Asistan
Kefet
Ara
Ara
Menu
Men羹
ocukocuk
ErkekErkek
GebelikGebelik
Kad覺nKad覺n
Beslenme ve DiyetBeslenme
Spor ve EgzersizSpor
UykuUyku
Souk Alg覺nl覺覺Souk Alg覺nl覺覺
Mental Sal覺kMental Sal覺k
Sal覺kl覺 Sa癟larSal覺kl覺 Sa癟lar
Cinsel Sal覺kCinsel Sal覺k
Cilt ve G羹zellikCilt ve G羹zellik

Kab覺zl覺k (Konstipasyon)

Sindirim sistemi a覺zdan makat y繹n羹ne doru d羹zenli olarak dalgalanmalar halinde kas覺l覺r ve gever. Bu sayede besinler sindirilir ve ilerler. Bu hareket 癟eitli sebeplerle azald覺覺nda ba覺rsaklar覺n i癟erisindeki s覺v覺lar emilirken kaka sertleir ve kat覺la覺r. Bu durum kab覺zl覺k olarak an覺lan d覺k覺lama g羹癟l羹羹ne neden olur.

kab覺zl覺k

Kab覺zl覺kta ba覺rsak peristaltizmi azalm覺 olabilir. Peristaltizm, besinlerin a覺zdan makata doru d羹zenli aral覺klarla ve s羹rekli olan hareketi demektir. Peristaltizm yavalad覺覺nda, gayta ba覺rsaklarda daha uzun s羹re bekler. Gaytadan daha fazla su emilir. Gayta kat覺la覺r. Kab覺zl覺k geliir (1).

Kab覺zl覺k nedir? 癟 g羹nde bir ile g羹nde 羹癟 kere aras覺 yap覺lan d覺k覺lama normal kabul edilir. Genel olarak;

  • D覺k覺lama s覺kl覺覺n覺n az olmas覺, haftada 2 kere veya daha az d覺k覺lama,
  • D覺k覺larken fazla gayret g繹sterme, d覺k覺n覺n zorlanarak 癟覺kar覺lmas覺
  • Kat覺/sert d覺k覺 oluturma
  • Az miktarda d覺k覺lama

durumuna kab覺zl覺k denir.

Kab覺z olmak t覺pk覺 繹ks羹r羹k veya ate gibi bir rahats覺zl覺覺n semptomu olarak kabul edilmektedir. Kab覺zl覺k hastal覺k olarak kabul edilmemektedir.

Kab覺zl覺k riskini artt覺ran fakt繹rler nelerdir?

Her yata kad覺nlar覺n kab覺z olma oranlar覺 erkeklerden fazlad覺r.

Kab覺zl覺k psikososyal etkenlere, beslenme al覺kanl覺klar覺na ve baz覺 kronik hastal覺klara bal覺 olarak g繹r羹lebilir.

Oturarak mesai yapan ve mesai esnas覺nda tuvalete gidecek f覺rsat覺 bulunmayan mesleklerde yanl覺 al覺kanl覺klar dolay覺s覺yla kab覺zl覺k g繹r羹lme ihtimali artar. Kab覺z olma riskini artt覺ran dier baz覺 durumlar 繹yledir:

  • Tuvalet ihtiyac覺n覺 ertelemek
  • Kat覺 g覺dalarla beslenmek
  • Fazla inek s羹t羹 t羹ketmek
  • Rektumda ya da kolonda darl覺k veya t覺kan覺kl覺k
  • Rektum ya da kolon 癟evresindeki sinirlere ait anormallikler
  • Hormonal hastal覺klar ya da gebelik gibi doal hormon deiiklikleri
  • D覺k覺lamada rol羹 olan kaslara ait ilev bozukluklar覺
  • Kab覺z olma riskini artt覺ran baz覺 besinler; kepeksiz ekmek, muz, makarna, pirin癟 lapas覺, pilav, fazla s羹t t羹ketimi, fast food yiyecekler

Neden ve nas覺l oluur?

kab覺zl覺k

Ba覺rsak hareketlerinin azalmas覺na neden olan her durum, ba覺rsaklarda yeteri kadar su veya diyet lifi (posa) olmamas覺 kab覺zl覺a neden olabilir.

Bol bol su i癟mek, sebze ve meyve t羹ketmek ile hareketli olmak kab覺zl覺ktan korur.

Kab覺zl覺kta ba覺rsak hareketleri (peristaltizm) azalm覺 olabilir. A覺zdan an羹se olmas覺 gerekenden daha yava ilerleyen d覺k覺 daha uzun s羹re ba覺rsaklarda kalaca覺 i癟in su ve s覺v覺 emilim s羹resi uzayacakt覺r. D覺k覺n覺n s覺v覺s覺 ne kadar 癟ok emilirse ba覺rsaklardaki sertlii o kadar artar.

Kab覺zl覺k bir d覺k覺layamama problemidir. Yemeklerden sonra besinlerin midemize dolmas覺yla gerilen mide onu sindirmemiz i癟in gerekli asiti salg覺lar. Benzer ekilde midede sindirilmi besinler ince ba覺rsaa ge癟tiklerinde, ba覺rsaktaki y羹zey gerilimi sonucu oluan sinir sistemi uyar覺lar覺yla ba覺rsaklar覺n peristaltik hareketleri h覺zlanarak besinleri mideden an羹se doru hareket ettirir. Buna gastrokolik refleks denir.

Bu refleks a癟 olduumzda var olan rutin ba覺rsak peristaltizmine g繹re daha h覺zl覺 ve kuvvetlidir. Bu sebeple yemeklerden sonra d覺k覺lama ihtiyac覺n覺 belirgin olarak hissederiz. Kab覺z olmaktan korunmak i癟in her g羹n bir kere herhangi bir 繹羹n yemeinden sonra d覺k覺lamay覺 al覺kanl覺k haline getirmek olduk癟a koruyucudur.

Lif i癟erii y羹ksek besinler sindirim sistemini kab覺zl覺k, hemoroid, fist羹l ve makat 癟atla覺 dahil bir癟ok hastal覺ktan korur.

Ciddiye al覺nmad覺覺nda kab覺zl覺k, ba覺rsaklar覺n doal hareketlerini engelleyerek, sert d覺k覺n覺n (kakan覺n) ba覺rsaklardaki s羹rt羹nme kuvvetini artt覺rarak makatta 癟atlak, makattan d覺ar覺 uzanan fist羹l veya hemoroid gibi bir 癟ok rahats覺zl覺覺n gelimesine neden olabilir.

Kab覺zl覺ktan korunmak i癟in neler yapabilirim?

  • G羹nl羹k aktif hayat覺n hengamesinin tuvalet al覺kanl覺覺n覺 bozmamas覺 i癟in her g羹n sabah kahvalt覺s覺ndan sonra evinizden ayr覺lmadan d覺k覺lama yapman覺z覺 ve bunu gece uyumadan 繹nce dilerinizi f覺r癟alaman覺z gibi al覺kanl覺k haline getirmenizi 繹neririz.
  • Tuvalet yapma ihtiyac覺 farkettiinizde tuvalete gidin. Bekletmeyin.
  • Tam tah覺ll覺 veya kepekli veya 癟avdar ekmeini tercih edin.
  • Kabuklu sebze ve meyvelerin kabuklar覺n覺 soymadan iyice y覺kayarak t羹ketin.
  • Hafif tempolu egzersiz ve y羹r羹y羹ler ba覺rsak hareketliliine katk覺 salayacakt覺r.
  • Yemeklerin yan覺na salata ilave edin.
  • Mercimek, barbunya, bezelye, p覺rasa, 覺spanak, elma, armut, bulgur, yulaf, kuru kay覺s覺 gibi lif oran覺 y羹ksek posal覺 g覺dalar ba覺rsaklar覺n覺z覺 rahatlatacakt覺r.
  • Stress kab覺zl覺a sebep olabilmektedir. Psikolojik problemlerinizin 羹stesinden gelmeniz, profesyonel psikolojik destek alman覺z kab覺zl覺k, g繹z seirmesi ve halsizlik gibi spesifik olmayan semptomlardan kurtulman覺zda faydal覺 olacakt覺r.
  • Kafein (kahve, siyah 癟ay, kola…) t羹ketimi kab覺z olma riskini artt覺rmaktad覺r. S覺k s覺k kab覺zl覺k ikayetleri ya覺yorsan覺z kahve t羹ketiminizi s覺n覺rland覺rmal覺s覺n覺z.

羹phesiz ki, ba覺rsaklar覺n sal覺覺 ve mide yanmas覺, 羹lser, kab覺zl覺k, hemoroid, fist羹l, fiss羹r gibi rahats覺zl覺klardan korunmak i癟in lif i癟erii y羹ksek besinleri tercih etmek 癟ok 癟ok 繹nemlidir.

Lif oran覺 y羹ksek, osmalaritesi ile su tutan ve ba覺rsaklarda hacim kaplayarak ba覺rsak peristaltizmini 癟al覺maya iten sebzeler ve meyveler kab覺z olman覺za engel olabilir. Ayn覺 ekilde uzun s羹reli lif i癟eriinden fakir beslenmek kab覺z olma riskini artt覺r覺r. Ekmek, makarna ve pasta gibi unlu mam羹ller ile et ve et 羹r羹nleri lif y繹n羹yle fakirdir.

Sal覺kl覺 bir sindirim sisteminin devam覺 i癟in et a覺rl覺kl覺 yemeklerin yan覺nda t羹ketilen salata ve d羹zenli aral覺klarla meyve t羹ketimi ba覺rsaklar覺n sal覺覺 i癟in olduk癟a koruyucudur.

Kendisi bir hastal覺k olarak kabul edilmeyen kab覺zl覺k bir baka hastal覺覺n semptomu olabilir. Bu y羹zden beslenme ve tuvalet al覺kanl覺覺n覺z doru olmas覺na ramen d羹zelmeyen kab覺zl覺覺n覺z varsa l羹tfen doktorunuza bavurunuz.

Kab覺zl覺a iyi gelen yiyecekler nelerdir?

Bir besin kab覺zl覺a nas覺l iyi gelir? Kab覺z olmak d覺k覺n覺n sert, kat覺 ve susuz olmas覺d覺r. Bu durumun aksine, kendisi ba覺rsaklarda duran, emilmeyen ve bol bol su tutan besinler d覺k覺n覺n yumuak k覺vamda kalmas覺n覺 salar.

Besinlerdeki lif i癟erii, su tutar. Ba覺rsaklardan emilmez. Ba覺rsaklar覺n i癟erisinde daha fazla su bulunmas覺n覺 salayarak kab覺zl覺覺 繹nler. Lif i癟erii en y羹ksek besinler sindirim sisteminin daha rahat 癟al覺mas覺na yard覺mc覺 olarak bir癟ok ba覺rsak hastal覺覺ndan korur.

Mercimek, barbunya, bezelye, p覺rasa, 覺spanak, elma, armut, bulgur, yulaf, kuru kay覺s覺, patlam覺 m覺s覺r, ahududu gibi lif oran覺 y羹ksek posal覺 g覺dalar ba覺rsaklar覺n覺z覺 rahatlatacakt覺r.

Kab覺zl覺k Rehberi:
1. Kab覺zl覺k (konstipasyon)
2. Gebelikte kab覺zl覺k
3. ocuklarda Kab覺zl覺k
4. Bebeklerde Kab覺zl覺k
5. Kab覺zl覺覺 gastrokolik refleks ve doru tuvalet al覺kanl覺覺 ile yenin
6. Lif i癟erii en y羹ksek besinler

hy

Hekimim Yan覺mda mobil uygulamas覺n覺 indir!

kapat
Kapat

YORUM YAP

“Kab覺zl覺k (Konstipasyon)” i癟in 3 cevap

  1. Benim kab覺zl覺覺m 癟ok ileri derecede anal f羹ss羹rde oldum kab覺zl覺a bal覺 yani 癟ok ey denedim bir destek almadan normal yolla tuvalete 癟覺kmam imkans覺z art覺k

    • Ge癟mi olsun. Lif i癟erii y羹ksek besinleri tercih edin.

Bir cevap yaz覺n

E-posta hesab覺n覺z yay覺mlanmayacak.