Salı, 11 Ağustos, 2020

Kulak Kiri Rehberi – Buşon Nedir? Hangi Doktor Temizler?

Kulağımızı nemlendiren ve kulağımızı temizleyip koruyan doğal kulak akıntısı (kulak kiri) bazen artar, kıvamı koyulaşır ve kulak kiri dediğimiz rahatsız edici durum oluşur. Kulak kiri nedir? Kulak kirini aile hekimi temizler mi? Kulak kiri için hangi doktora gidilir? gibi kulak kiri hakkında çokça merak ettiğiniz soruları cevaplayacağım.

Kulak Kiri Nedir?

Dış kulak dediğimiz yapı kulak kepçesi ve dış kulak yolundan meydana gelir. Dış kulak yolu, kulak kepçesi ile kulak zarı arasında kalan bir ucu dışa açılan yapıya verilen isimdir.

Dış kulak yolu orta kısımda daralır ve bilinenin aksine düz bir doğru değildir. Düz bir boru şeklinde değildir.

Dış kulak kemik ve kıkırdak yapılardan oluşmaktadır.

Dış kulak yolunda ayrıca vücudun bir çok bölgesinde olduğu gibi salgı bezleri bulunmaktadır. Bu salgı bezlerinin görevi serumen adı verilen bir salgı üretmektir. Serumen nispeten yapışkan kıvamda bir salgıdır.

Serumen, dış ortamdan kulağa giren toz, yabancı cisim, ve mikroplar gibi sağlığa zararlı etkenleri tutarak bunların kulak zarına ulaşmasını engeller ve kulak zarına zarar vermesini engeller.

İşte bu salgının kuruması ile oluşan ve zamanla kendiliğinden de atılabilen yapıya halk arasında kulak kiri tıpta ise buşon denilmektedir.

Aslında bilinenin aksine buşon bir kir değildir! Kulağın kendini mikrop ve toz gibi zararlı şeylerden koruduğu doğal bir savunma mekanizmasıdır.

Yine yanlış uygulanan bir durum ise insanların bu kiri kulak çubuğu ya da temizleme mumu ile almaya çalışmasıdır. Bu temizleme esnasında kulağın doğal savunması olan serumende alınmış olur ve kulak dış ortama karşı savunmasız bırakılır. Bir çok kişide ayrıca bu durum kulak kaşıntısına sebep olur. En korkulanı ise bilinçsizce yapılan bu temizliğin kulak zarı yada dış kulak yolunu tahrip etmesidir.

Kulak kiri nasıl oluşur?

Bahsettiğimiz gibi kulak kiri olarak bilinen yapı vücutta işlevini tamamlamış ve kulak kepçesine doğru itilerek vücuttan atılacak olan bir salgıdır.

Bu salgı insanlar tarafından kir olarak adlandırılsa da hayati öneme sahiptir. Çünkü yapılan çalışmalar göstermiştir ki bu salgının normalden az olduğu yada hiç olmadığı insanlar sık sık kulak enfeksiyonu geçirmektedir. 

Bazı insanlarda ise bu kir birikerek dışarı atılması ve kulakta dolgunluk işitme kaybı ve ağrı gibi semptomlara yol açabilir.

Risk Faktörleri

Kulak kiri birikimi kimlerde daha sıktır ya da kimlerde kulak kiri daha çok birikir? Kulakta rahatsız edici kir birikimi riskini arttıracak bazı faktörler:

  • Tozlu ve kirli ortamlarda çalışanlar yada bulunanlar
  • Denize girdikten ya da banyo yaptıktan sonra buşonun şişerek geçişi engellemesi
  • Dış kulak yolunda var olan darlık nedeniyle buşonun kulak dışına itilememesi
  • İşitme cihazı, kulaklık ve tıkaç kullanılması
  • Kulağın sürekli olarak yabancı cisimlerle temizlenmeye çalışılması
  • Kulak yapısı normalden daha fazla kıllı olan insanlarda
  • Kulak bölgesine radyoterapi almış insanlar

Kulak kiri belirtileri nelerdir?

Buşonun normalden fazla şekilde dış kulakta birikmesi yada atılamaması bazı belirtilere yol açar.

  • Kulak ağrısı
  • Kulakta dolgunluk hissi
  • Kulak tıkanıklığı veya işitme kaybı
  • Kulakta çınlama ya da uğultu
  • Kulaktan koku gelmesi
  • Kulağın kaşınması
  • Kulaktan koyu renkli akıntı gelmesi
  • Kuru öksürük

Hasta gündüz ve gece kulakta işitme kabiliyetinin değiştiğini tarif edebilir. Bu durum kulak kirinin sıcak ortamda yumuşamasından soğuk ortamda ise sertleşmesinden kaynaklanmaktadır. Kulak kiri sertleştikçe ses dalgalarına daha fazla engel olarak işitme performansını düşürebilir.

Ayrıca hastalar banyoda su kaçması ile kirin yumuşaması yada su alarak şişmesinden dolayı farklı belirtiler gösterebilir.

Kulak kiri için hangi doktora gitmeliyim?

Aile hekimi veya Kulak Burun Boğaz doktorunun kulak kiri temizliği yapıp yapmayacağı da merak edilenler arasında.

Kulak kiri (buşon) belirtileriniz mevcut ise evde bulunan malzemeler ile kulak temizliği yapmadan önce Kulak Burun Boğaz doktoruna başvurulması gerekmektedir.

Kulak temizliği nasıl yapılmalıdır?

Kulak salgısı dış kulakta oluşur iç kısmında oluşmaz. Bu yüzden evde yapılan temizlik sadece kulak kepçesinin temizliği ile sınırlandırılmalıdır.

Evde yapılan kulak temizliği sadece kulak kepçesinin temizliği ile sınırlandırılmalıdır.

Kulak çubuğu gibi aletlerle yapılan temizlikte buşon daha da içeriye itilip daha sonra yapılacak temizliği zorlaştırabilir hatta aşırı itme durumlarında kulak zarını yırtarak daha ciddi sorunlara neden olabilir.

Bakınız: Kulak kiri ve kulak temizleyicileri hakkında her şey

Yukarıda bahsettiğimiz kulak kiri belirtilerin olması durumunda KBB doktoruna başvurulmalıdır. KBB doktoru, kulak kirinin yeri, sertliği ve büyüklüğüne göre kulak temizleme işlemi için hastaya yardımcı olacaktır.

Doktor kulak temizliğini nasıl yapar?

Günlük poliklinik şartlarında KBB doktorları kulak kirini farklı yöntemler ile temizleyebilmektedir.

Lavaj ile kulak kirinin temizlenmesi

Halk arasında sulu yıkama olarak bilinen bu durum eskiden sık kullanılmasına rağmen günümüzde pek uygulanmamaktadır. Hekim hastasının kulağına solüsyonlar sıkarak kirin yumuşamasını ve atılmasını sağlar. İçeriye sıkılan solüsyon berrak bir hal alana kadar devam eder. Dikkatli ve nazik bir şekilde yapılmalıdır.

Aspirasyon ile kulak kirinin temizlenmesi

Kuru yıkama olarak bilinir. Hastanın kulağındaki kirler aspiratör adı verilen vakumlama cihazı ile dışarıya doğru çekilerek atılır. Bu işlemden önce genellikle belli bir süre kulak kirini yumuşatacak solüsyonlar hasta tarafından uygulanmalıdır.

Küret ile kulak kirinin çıkarılması

Alet yardımıyla kirin bir öbek halinde dışarı alınması işlemdir. Diğerlerine göre daha ağrılı bir işlemdir ancak tek seferde ve kısa sürede kir alınır.

Kulak kiri hakkında doğru bilinen yanlışlar

Bahsetmek istediğim bir diğer konu ise doğru bilinen yanlışlar. Bazıları:

  1. Kulak temizleme işitme kaybı yapmaz aksine kire bağlı işitme kaybını geçirir.
  2. Kulak kiri alışkanlık yaparak sık sık yıkatmaya neden olmaz ancak yapısal ya da salgısal problemi olan insanlarda kulak yıkama yapılsada yapılmasada sık sık kir birikeceği için yıkama tekrar tekrar yapılır.
  3. Kulak kirini yumuşatmak için kullanılan bir çok damla mevcuttur ancak kulak kiri başka kulak patolojileri ile karışabileceği için (otomikoz vb.) hangi damlanın kullanılacağına doktorun karar vermesi daha uygundur. Ayrıca bazı kulak damlaları kiri şişirdiği için kulak ağrısını arttırabilir.

Burada dikkat edilmesi gereken farklı bir husus sık sık kulak kiri problemi yaşıyorsanız, KBB polikliniğine gitmeden önce, daha önce doktorunuz ile beraber karar kıldığınız bir damlayı kullanıp kontrole gitmeniz daha uygun olabilmektedir. 

Kısacası kulak kiri günlük hayatta sık karşılaşılan ve bilinenin aksine kir olarak adlandırılsa da kirli olmayan; sık temizlemeye çalışılan kulakların bir sorunudur. Bu durum ve bu konu hakkında bir çok doğru bildiğimiz yanlışlar mevcuttur.

Bahsettiğimiz gibi kulakta ağrı ve kısmi işitme kaybı yaşıyorsanız kendinizi tedavi etmeye çalışarak daha büyük zararlar vermeden size en yakın KBB doktoruna başvurmak yapabileceğiniz en doğru davranıştır.

Ben KBB doktoru Alican Öztürk, kulak kiri (buşon) hakkında merak ettiklerinizi yorumlara yazabilirsiniz.

Sağlıcakla kalın…

Dr. Alican Öztürk
Gülhane Askeri Tıp Akademisinden 2015 yılında mezun oldum. Mezuniyet sonrası Türkiye'nin çok farklı coğrafyalarında çalıştım ve çok güzel insanlar biriktirdim hayatımda. Şu anda Gülhane Eğitim Ve Araştırma Hastanesinde Kulak Burun Boğaz Bölümünde uzmanlık öğrencisi olarak eğitimime devam etmekteyim. Eskiden doktor demenin umut olduğu bu topraklarda insanlara umut olmak için çalışmaktayım.

DOKTORUN SON İÇERİKLERİ

İLGİNİZİ ÇEKEBİLİR

2 YORUM

  1. Hocam benim kulak yolu içinde aşırı bir kıllanma var. Bu yüzden kulağım sık sık tıkanıyor. Bazen cımbızla çekiyorum fakat o zaman da kulak içinde iltihap olabiliyor. Yıllardır uğraşıyorum bir çözüm bulamadım. Bir insanın kulağının içinde neden kıl çıkar, hormonal veya cilt ile alakalı bir sorun mu anlamadım. Doktor berber temizlet diyor da berbere de diyemiyorum kulağımın içini temizle diye.

  2. BU DURUM İLE İLGİLİ İKİ ÖNERİMİZ MEVCUT
    BUNDA ÖNCELİKLİ OLARAK BURUN İÇİN KULLANILAN İNCE UÇLU TIRAŞ MAKİNELERİNİ ÇOK İÇERİYE GİTMEDEN KULAK KEPÇESİ SEVİYESİNDEN KULLANABİLİRİSİNİZ ANCAK EĞİMİNE VE HAREKETLERİNE DİKKAT EDEREK.
    İKİNCİ ÖNERİMİZ İSE BAZI KULAK AMELİYATI ÖNCELERİNDE DE KULLANILABİLDİĞİ GİBİ ECZANELERDEN ALINAN KOZMETİK OLARAK KANITLANMIŞ KALİTELİ BİR TÜY DÖKÜCÜ KREM KULLANABİLİRİSİNİZ ONU DA YİNE DIŞ KULAK YOLUNDA ÇOK İLERİYE İTMEYEREK KULLANMANIZ ÖNEMLİ

    SAĞLICAKLA KALIN

CEVAP VER

Lütfen yorumunuzu giriniz!
Lütfen isminizi buraya giriniz