Anasayfa
Anasayfa
Asistan
Asistan
Kefet
Ara
Ara
Menu
Men羹
ocukocuk
ErkekErkek
GebelikGebelik
Kad覺nKad覺n
Beslenme ve DiyetBeslenme
Spor ve EgzersizSpor
UykuUyku
Souk Alg覺nl覺覺Souk Alg覺nl覺覺
Mental Sal覺kMental Sal覺k
Sal覺kl覺 Sa癟larSal覺kl覺 Sa癟lar
Cinsel Sal覺kCinsel Sal覺k
Cilt ve G羹zellikCilt ve G羹zellik

Obstr羹ktif Uyku Apne Sendromu (OSAS)

Apne ya da hipopne ile karakterize uyku, g羹nd羹z s羹rekli uyur halde dolama ve konsantrasyon eksiklii gibi basit ikayetler ile y羹ksek tansiyon, kalpte ritim bozukluklar覺, fel癟 veya ani gece 繹l羹mleri gibi ciddi sal覺k sorunlar覺na neden olabilmektedir. Uyku apnesi toplumda s覺k olarak bilinmese bile dikkatsizliine yol a癟arak trafik kazas覺 riskini 7-8 kat artt覺rd覺覺 ve i kazalar覺na neden olduu arat覺rmalarla kan覺tlanm覺t覺r.

uyku apne sendromu - CPAP - solunum cihaz覺 - hekimimyanimda

Son g羹nlerde ad覺n覺 s覺k癟a duymaya balad覺覺m覺z bir hastal覺k olan uyku apne sendromu ya da obstr羹ktif uyku apne sendromu (OSAS=obstructive sleep apnea syndrome) uykuda nefesin durmas覺 olarak basit癟e tan覺mlanmaktad覺r.

Sendromun kendisini anlatmadan 繹nce bu patoloji ile ilgili bir 癟ok terimi tan覺mlamak gerekmektedir. 

Apne ve hipopne nedir?

Apne hava ak覺m覺n覺n burun veya a覺zdan en az 10 saniye kesilmesi durumudur.

Hipopne ise kandaki oksijen 癟繹z羹n羹rl羹羹nde %3羹n 羹st羹nde d羹me ile birlikte olan 10 saniyeden fazla s羹ren ve hava ak覺m覺nda %50 azalma ile karakterize bir klinik durumdur. Hipopne halk aras覺nda az bilinmesine ramen basit tabiri ile solunumun yavalamas覺d覺r. 

襤nsan 繹mr羹n羹n yakla覺k olarak 羹癟te birini oluturan uyku, sal覺kl覺 bir yaam i癟in 繹nemli bir noktad覺r.

Uyku apne sendromunun olas覺 sonu癟lar覺

Apne ya da hipopne ile karakterize uyku, g羹nd羹z s羹rekli uyur halde dolama ve konsantrasyon eksiklii gibi basit ikayetler ile y羹ksek tansiyon, kalpte ritim bozukluklar覺, fel癟 veya ani gece 繹l羹mleri gibi ciddi sal覺k sorunlar覺na neden olabilmektedir. 

Uyku apne sendromu mevcut kiilerde gece meydana gelen apne ataklar覺 gece boyunca s覺k s覺k tekrarlayabilir. Her apne sonras覺nda uyanan kii k覺sa s羹reli uyan覺k kal覺p tekrar uykuya dald覺覺 i癟in ertesi g羹n bu durumu hat覺rlamaz. Bu s覺k uyanmalar g羹n i癟inde uyku hali, yorgunluk, konsantrasyon bozukluu gibi semptomlar覺n temel sebebini oluturur.

Gece boyu s覺k s覺k apneye giren hastalarda solunumsal olarak kandaki oksijen miktar覺 apnenin uzunluu ve s覺kl覺覺na g繹re kritik d羹zeylere d羹ebilmektedir. Bu d羹羹 ise hastalarda tansiyon, kalp hastal覺klar覺 ve ani gece 繹l羹m羹 gibi ciddi sal覺k sorunlar覺na yol a癟abilmektedir.

Uyku apnesi toplumda s覺k olarak bilinmese bile dikkatsizliine yol a癟arak trafik kazas覺 riskini 7-8 kat artt覺rd覺覺 ve i kazalar覺na neden olduu arat覺rmalarla kan覺tlanm覺t覺r. 

Uyku apne sendromunun toplumda g繹r羹lme s覺kl覺覺 sadece %1-4 kadar d羹羹kt羹r. Ancak toplumumuzda, diyabet hastal覺覺n覺n %3, ast覺m s覺kl覺覺n覺n ise yakla覺k %5 olduu d羹羹n羹l羹rse uyku apne sendromunun ne kadar 繹nemli bir sorun olduu daha iyi anla覺labilir.

Nedenleri

Obstr羹ktif uyku apnesi nedenleri kesin olarak bilinmemekle birlikte;

  • Baka bir uyku bozukluuna bal覺 rahats覺zl覺klar
  • st solunum yollar覺na bal覺 hastal覺klar (繹zellikle bademciklerin normalden b羹y羹k olmas覺)
  • 襤la癟 kullan覺m覺
  • Madde ba覺ml覺l覺覺
  • A覺r覺 kilolu olmak (toplumdaki en s覺k sebebi)
  • B羹y羹m羹 adenoidlerdir (geniz eti b羹y羹mesi, 繹zellikle 癟ocuk ya grubunda)

Obezite uyku apne sendromunun toplumda bilinen en s覺k sebebidir. Obezite 繹nlenebilir. Fazla kilolardan kurtulmak, tedavide 繹nemli bir rol羹 羹stlenmektedir.

Belirtileri

Bu hastal覺覺n belirtileri toplumda zaten 癟ok s覺k g繹r羹len sorunlar olduu i癟in genellikle uyku apne sendromundan 羹phelenilmemektedir. Bu hastal覺k 癟ok geni bir yelpazede belirtilere sahiptir.

Obstr羹ktif uyku apnesinin belirtileri:

  • Uyku s覺ras覺nda huzursuzluk
  • S覺k s覺k idrara kalkma
  • Terleme
  • A覺z kuruluu
  • Refl羹
  • G羹nd羹z uykusuzluk
  • Ba ar覺s覺
  • Sinirlilik
  • Konsantrasyon eksiklii
  • Haf覺za sorunlar覺
  • Horlama
  • Boaz ar覺s覺
  • Y羹ksek tansiyon
  • Kalp ritim bozukluu ve 

En 繹nemli belirtisi ise bir tan覺覺n ahit olmas覺yla solunum durmas覺n覺n g繹zlenmesidir. Genellikle evli 癟iftlerde hastadan ziyade hastan覺n ei bu durumdan ikayet癟i olarak KBB polikliniimize bavurmakta ve g羹nl羹k poliklinik hizmetinde en s覺k bavurulan belirtiyi bu grup oluturmaktad覺r.

Tan覺s覺

Obstr羹ktif uyku apne sendromu tan覺s覺n覺 koymak i癟in, genellikle istenen test halk aras覺nda uyku testi olarak bilinen "polisomnografi" testidir.

Uyku apnesi 羹phesinde genellikle istenen test halk aras覺nda uyku testi olarak bilinen “polisomnografi” testidir.

Uyku laboratuvarlar覺nda yap覺lan bu testte v羹cuda bir 癟ok elektrot yerletiriliyor ve bu elektrotlar ile hastan覺n uyku halinde oluan apne durumlar覺n覺n s覺kl覺覺 ve s羹resi hesaplan覺yor. 

Hastan覺n talebine g繹re hekiminin de uygun g繹r羹lmesiyle birlikte polisomnografi testleri evde de yap覺labiliyor. Uykudan 1 saat 繹nce v羹cuda balanan elektrotlar uyku s羹resince kay覺t alabilir.

Sonuca ulamak i癟in, polisomnografi testi ile gereken ideal uyuma s羹resi 4 saattir.

Apne ve hipoapne indekside denilen apne ve hipopne say覺lar覺n覺n oran覺 tan覺 koymada en 繹nemli etkenlerden biridir. 

Hekimin uyku apnesine sebep olan k覺sm覺 tam lokalize edebilmesi i癟in ayr覺ca yap覺lan dier test ise uyku endoskopisidir. Anestezi madde verilerek yalanc覺 bir uyku hali oluturulan bu testte t覺kan覺kl覺a sebep olan k覺s覺m tespit edilir. Hasta i癟in kolay bir test olan bu inceleme ameliyat olacak hastalarda ameliyat y繹nteminin se癟ilmesi i癟in 繹nemli bir testtir.

Tedavi Y繹ntemleri

Uyku apnesi tedavi edilmesi gereken ciddi bir bozukluktur. Herkes horluyor denilerek 羹st羹ne 癟ok d羹羹lmeyen bu hastal覺k yeri geldiinde hayat覺 tehdit edebilecek sonu癟lar dourabilmektedir.

T覺p d羹nyas覺n覺n bu kadar gelimedii zamanlarda insanlar yat覺 pozisyonunu korumak ve horlamaktan kurtulmak i癟in zaman zaman ense b繹lgesine tenis topu yap覺t覺rarak s覺rt羹st羹 yatmaktan ka癟覺nm覺 ve bu hastal覺覺 tedavi etmeye 癟al覺m覺t覺r.

1. Yaam deiiklikleri

Tedavide ilk basamak olarak hayat tarz覺 deiiklii ve uyku d羹zeninde deiiklikler yap覺lmas覺 yatmaktad覺r.

Yap覺lan arat覺rmalar obez kiilerde BMI (=VKI: v羹cut kitle indeksi) deerlerinde birka癟 birimlik deiikliin bile uyku kalitesine katk覺s覺 yads覺namaz.

Apnesi bulunan kiilerde sigara ve alkol gibi al覺kanl覺klar覺n b覺rak覺lmas覺, d羹zenli spor yap覺lmas覺, yatmadan en az 2 saat 繹nce yeme i癟menin kesilmesi de uyku kalitesini artt覺rabilecek dier yaam tarz覺 deiiklikleridir.

2. Solunum destek cihazlar覺, CPAP

Baz覺 hastalarda di hekimleri taraf覺ndan, alt 癟aneyi 繹ne iten hava yolu a癟覺kl覺覺n覺 artt覺ran 繹zel aparatlar yap覺lmaktad覺r. Ancak hastalar覺n bu aparat覺 her gece kullanmas覺 gerektiinden hastalar taraf覺ndan kullan覺lmaya devam edilmesi zordur. Hasta uyumu d羹羹kt羹r.

Baka bir tedavi y繹ntemi ise CPAP ad覺 verilen ve halk aras覺nda hava makinesi olarak bilinen cihazd覺r.

Bu cihaz pozitif bas覺n癟l覺 havay覺 hastaya maske yard覺m覺yla iletir. Bas覺n癟l覺 hava sayesinde solunum yollar覺n覺 kapanmas覺 engellenmi olur ve hasta uykusunda apne problemi yaamaz. Bu y繹ntem ise cihaz覺n sesinden ve maske ile uyuman覺n zorluundan hastalar taraf覺ndan pek tercih edilmez ancak cerrahinin m羹mk羹n olmad覺覺 yal覺 hastalarda yada kilo vermesi beklenen ge癟ici 癟繹z羹ml羹 hastalarda kullan覺labilmektedir.

3. Cerrahi tedavi

Uyku apnesinin temel tedavisini ise cerrahi oluturmakta ve 羹lkemizde bununla ilgi bir 癟ok y繹ntem mevcuttur. Bu y繹ntemler hastadan hastaya t覺kan覺kl覺a sebebiyet veren lokalizasyona g繹re deimektedir.

Septoplasti: Burundan nefes almakta zorlanma nedenli horlama olanlarda septoplasti ameliyat覺 ile balayan bu ameliyat modelleri dil k繹k羹 pozisyonu y羹ksek yada normalden b羹y羹k olanlarda bu b繹lgeyi plazma tedavisi ile k羹癟羹ltmeye hatta ask覺 ile 繹ne asarak arkas覺nda yeterli bir ge癟i alan覺 oluturmaya kadar gitmektedir. Damak yap覺s覺 normalde geride olanlarda ise dama覺 繹ne doru 癟ekmek dama覺n kenar k覺s覺mlar覺 geniletici bir 癟ok yumuak doku ameliyat覺 mevcuttur.

K羹癟羹k dil ameliyatlar覺: K羹癟羹k dil, besinlerin a覺zdan yutaa doru itilmesini salar. Burna ya da akcierlere besin ka癟mas覺n覺 engeller. K羹癟羹k dil b羹y羹k ise ve 癟ok hacim kapl覺yorsa rahat nefes almaya engel olarak uyku apne sendromuna neden olabilir. Obstr羹ktif uyku apne sendromu tedavisinde bir d繹nem k羹癟羹k dil ameliyatlar覺 daha rahat nefes almay覺 salamak i癟in uygulanm覺t覺r. Ancak hastalarda ameliyat sonras覺 yenilen besinlerin buruna ka癟abilmesi neden olabilmesinden dolay覺 uyku apne sendromu tedavisinde k羹癟羹k dil ameliyatlar覺 癟ounlukla terkedilmitir.

ene ve y羹z ameliyatlar覺: st hava yollar覺ndaki t覺kan覺kl覺覺 a癟mak amac覺yla 癟ene ve y羹z kemiklerini d羹zenleyici ameliyatlar uygulanabilmektedir.

4. Baz覺 g羹ncel tedavi se癟enekleri

Son d繹nemde ortaya 癟覺kan ve damak b繹lgesinin kas tonusunu artt覺rarak hava yolunun a癟覺k kalmas覺n覺 salayan stim羹lat繹r cihazlarda mevcuttur.

Yine son d繹nemde, robotik cerrahi ile uygulanan dil k繹k羹 ameliyatlar覺 da, uyku apne sendromu tedavisinde y羹z g羹ld羹r羹c羹 sonu癟lar g繹stermektedir.

K覺sacas覺 bir 癟ok tedavi modalitesi mevcut bu hastal覺覺n tedavisi kiiden kiiye ve kiinin ek hastal覺klar覺 ya覺 gibi durumlarla deiebilmektedir. Burada 繹nemli olan k覺s覺m kiiye uygun tedaviden ziyade hastan覺n her ne olursa olsun bu hastal覺覺 tedavi edilmesi gerektiine karar vermesidir.

hy

Hekimim Yan覺mda mobil uygulamas覺n覺 indir!

kapat
Kapat

YORUM YAP

Bir cevap yaz覺n

E-posta hesab覺n覺z yay覺mlanmayacak. Gerekli alanlar * ile iaretlenmilerdir