RDA, DRI, AI, UA Nedir?

Recommended Dietary Allowance (RDA), Dietary Reference Intakes (DRI), Adequate Intake (AI) , Tolerable Upper Intake (UL) ... Haz─▒r g─▒dalardaki paketlerde % de─čer olarak yer al─▒r. Paket i├žeri─čindeki basinlerin normal bir ki┼činin bir g├╝nde almas─▒ gereken besin miktar─▒n─▒n y├╝zde ka├ž─▒n─▒ i├žerdi─čini belirtir.

Ma─čazadan haz─▒r besin al─▒yorsunuz ve paketinde “RDA, DRI, AI, UA” yaz─▒yor. Peki bu tablodaki de─čerler ne ifade ediyor? Normal bir insan─▒n 1 porsiyon yedi─činde 1 g├╝nl├╝k besin ihtiyac─▒n─▒n y├╝zde ka├ž─▒ sa─članm─▒┼č oluyor? ─░┼čte RDA veya g├╝ncel haliyle DRI bu soruya cevap veriyor.

1. RDA Nedir?

RDA Nedir?: Recommended Dietary Allowance (RDA): Tavsiye edilen g├╝nl├╝k al─▒nmas─▒ gereken besin miktar─▒n─▒ ifade eder. ├ço─ču insan─▒n besin gereksinimlerini kar┼č─▒lamak i├žin yeterli olan bir diyet al─▒m seviyesidir.

RDA toplumun sa─čl─▒kl─▒ %98’ini temsil eden, bir ki┼činin bir g├╝nde almas─▒ ├Ânerilen besin miktar─▒n─▒ ifade eder. RDA, hemen hemen t├╝m sa─čl─▒kl─▒ insanlar─▒n besin gereksinimlerini kar┼č─▒lamak i├žin yeterli g├╝nl├╝k ortalama al─▒m seviyesini belirtir.

Ek hastal─▒─č─▒, ├Âzel spor program─▒ veya ├Âzel sa─čl─▒k durumu olan ki┼čilerin bir g├╝nde hangi besin ├Â─česini ne kadar almas─▒ gerekti─či de─či┼čebilir. Ya┼č ve cinsiyet hatta bir kad─▒n─▒n gebe olup olmamas─▒ dahi RDA ve DRI de─čerini de─či┼čtirir.

├ľrne─čin: C vitamini i├žin RDA de─čeri hamile bir gen├ž kad─▒n i├žin g├╝nde 80 mg iken gen├ž erkekler i├žin g├╝nde 90 mg’d─▒r.

RDA haz─▒r g─▒dalardaki paketlerde % de─čer olarak yer al─▒r. Paket i├žeri─čindeki basinlerin normal bir ki┼činin bir g├╝nde almas─▒ gereken besin miktar─▒n─▒n y├╝zde ka├ž─▒n─▒ i├žerdi─čini belirtir.

Amerika ve Kanada gibi ├╝lkelerde g├╝ncel olarak RDA yerine Dietary Reference Intakes (DRI) kullan─▒l─▒r.

2. DRI nedir?

DRI Nedir?: Dietary Reference Intakes (DRI): Tavsiye edilen g├╝nl├╝k al─▒nmas─▒ gereken besin miktar─▒n─▒ ifade eder. T├╝m insanlar─▒n yar─▒s─▒n─▒n besin gereksinimlerini kar┼č─▒lad─▒─č─▒ tahmin edilen al─▒m de─čeridir.

E─čer s├╝permarketlerden veya online ma─čazalardan g─▒da sat─▒n alacaksan─▒z paket ├╝zerinde g├Ârd├╝─č├╝n├╝ RDA veya DRI de─čerleri o besin paketinin i├žerisindeki bir g├╝nl├╝k ihtiyac─▒n─▒n y├╝zde ka├ž─▒ kadar─▒n─▒ i├žerdi─čini belirtir.

3. Adequate Intake (AI, Yeterli Al─▒m) Nedir?

├ço─ču insanda yeterli beslenmeyi sa─člamak i├žin gereken miktar─▒ kar┼č─▒layan veya bu de─čeri a┼čan bir besin al─▒m─▒ ├Ânerisidir.

4. Tolerable Upper Intake (UL) Level Nedir?

Sa─čl─▒k a├ž─▒s─▒ndan olumsuz sonu├žlara neden olmayacak ┼čekilde tolere edilebilen en b├╝y├╝k miktar─▒ ifade eder. Sa─čl─▒─č─▒ bozmayacak, en y├╝ksek besin miktar─▒d─▒r. Daha fazlas─▒n─▒ v├╝cut tolere edemez ve ki┼či zarar g├Âr├╝r.

E─čer, ya┼č─▒n─▒za ve cinsiyetinize uygun olarak herhangi bir besin ├Â─česini bir g├╝nde ne kadar alman─▒z gerekti─čini merak ediyorsan─▒z a┼ča─č─▒daki tablolara bakabilirsiniz. Haz─▒r g─▒dalar i├žin genellikle bunu yapman─▒za gerek kalmaz ├ž├╝nk├╝ RDA veya DRI de─čeri zaten yaz─▒yordur.

Amerikan T─▒p Enstit├╝s├╝ G─▒da ve Beslenme Kurulu’nun belirledi─či RDA, DRI, AI de─čerleri ┼č├Âyledir:

5. Elementler i├žin RDA, DRI ve AI de─čerleri

Ya┼č GrubuKalsiyum (mg / d)Krom (╬╝g / g├╝n)Bak─▒r (╬╝g / d)Flor├╝r (mg / d)─░yot (╬╝g / g├╝n)Demir (mg / d)Magnezyum (mg / d)Manganez (mg / g├╝n)Molibden (╬╝g / g├╝n)Fosfor (mg / g├╝n)Selenyum (╬╝g / g├╝n)├çinko (mg / d)Potasyum (mg / d)Sodyum (mg / g├╝n)Klor├╝r (g / d)
Bebekler
0-6 ay200 * 0.2 *200 *0.01 *110 *0.27 *30 *0.003 *2 *100*15 *2 *400 *110 *0.18 *
7-12 ay260 * 5.5 *220 *0.5 *130 *1175 *0.6 *3 *275 *20 *3860 *370 *0.57 *
Çocuklar
1ÔÇô3 ya┼č70011 *3400,7 *907801.2 *174602032.000 *800 *1.5 *
4ÔÇô8 ya┼č1.00015 *4401 *90101301.5 *225003052.300 *1.000 *1.9 *
Erkekler
9-13 ya┼č1.30025 *7002 *12082401.9 *341.2504082,500 *1.200 *2.3 *
14-18 ya┼č1.30035 *8903 *150114102.2 *431.25055113,000 *1,500 *2.3 *
19-30 ya┼č1.00035 *9004 *15084002.3 *4570055113,400 *1,500 *2.3 *
31ÔÇô50 ya┼č1.00035 *9004 *15084202.3 *4570055113,400 *1,500 *2.3 *
51ÔÇô70 ya┼č1.00030 *9004 *15084202.3 *4570055113,400 *1,500 *2.0 *
> 70 y─▒l1.20030 *9004 *15084202.3 *4570055113,400 *1,500 *1.8 *
Kad─▒nlar
9-13 ya┼č1.30021 *7002 *12082401.6 *341.2504082.300 *1.200 *2.3 *
14-18 ya┼č1.30024 *8903 *150153601.6 *431.2505592.300 *1,500 *2.3 *
19-30 ya┼č1.00025 *9003 *150183101.8 *457005582,600 *1,500 *2.3 *
31ÔÇô50 ya┼č1.00025 *9003 *150183201.8 *457005582,600 *1,500 *2.3 *
51ÔÇô70 ya┼č1.20020 *9003 *15083201.8 *457005582,600 *1,500 *2.0 *
> 70 y─▒l1.20020 *9003 *15083201.8 *457005582,600 *1,500 *1.8 *
Gebe
14-18 ya┼č1.30029 *1.0003 *220274002.0 *501.25060122,600 *1,500 *2.3 *
19-30 ya┼č1.00030 *1.0003 *220273502.0 *5070060112.900 *1,500 *2.3 *
31ÔÇô50 ya┼č1.00030 *1.0003 *220273602.0 *5070060112.900 *1,500 *2.3 *
Emzirme
14-18 ya┼č1.30044 *1.3003 *290103602.6 *501.25070132,500 *1,500 *2.3 *
19-30 ya┼č1.00045 *1.3003 *29093102.6 *5070070122,800 *1,500 *2.3 *
31ÔÇô50 ya┼č1.00045 *1.3003 *29093202.6 *5070070122,800 *1,500 *2.3 *

NOT: Bu tablo kal─▒n yaz─▒ tipinde RDA’lar─▒ sunar s─▒radan tipte Yeterli Al─▒m (AI) ard─▒ndan gelen y─▒ld─▒z i┼čareti (*) ile g├Âsterilmi┼čtir.

6. Vitaminler i├žin RDA, DRI ve AI de─čerleri


Ya┼č Grubu
A Vitamini
(╬╝g / d) 
C Vitamini
(mg / d)
D Vitamini
(╬╝g / d)
E Vitamini
(mg / d)
K Vitamini
(╬╝g / d)
Tiamin
(mg / g├╝n)
Riboflavin
(mg / d)
Niasin
(mg / d)
Vitamin B 6
(mg / g)
Folat
(╬╝g / d)
12 Vitamini
(╬╝g / d)
Pantotenik Asit
(mg / d)
Biyotin
(╬╝g / g├╝n)
Kolin
(mg / d)
Bebekler
ÔÇâ0-6 ay400 *40 *10 *4 *2.0 *0.2 *0.3 *2 *0.1 *65 *0,4 *1.7 *5 *125 *
ÔÇâ6-12 ay500 *50 *10 *5 *2.5 *0.3 *0,4 *4 *0.3 *80 *0.5 *1.8 *6 *150 *
Çocuklar
ÔÇâ1ÔÇô3 ya┼č3001515630 *0.50.560.51500.92 *8 *200 *
ÔÇâ4ÔÇô8 ya┼č4002515755 *0.60.680.62001.23 *12 *250 *
Erkekler
ÔÇâ9-13 ya┼č60045151160 *0.90.9121.03001.84 *20 *375 *
ÔÇâ14-18 ya┼č90075151575 *1.21.3161.34002.45 *25 *550 *
ÔÇâ19-30 ya┼č900901515120 *1.21.3161.34002.45 *30 *550 *
ÔÇâ31ÔÇô50 ya┼č900901515120 *1.21.3161.34002.45 *30 *550 *
ÔÇâ51-70 ya┼č900901515120 *1.21.3161.74002.4 saat5 *30 *550 *
ÔÇâ> 70 ya┼č900902015120 *1.21.3161.74002.4 saat5 *30 *550 *
Kad─▒nlar
ÔÇâ9-13 ya┼č60045151160 *0.90.9121.03001.84 *20 *375 *
ÔÇâ14-18 ya┼č70065151575 *1.01.0141.24002.45 *25 *400 *
ÔÇâ19-30 ya┼č70075151590 *1.11.1141.34002.45 *30 *425 *
ÔÇâ31ÔÇô50 ya┼č70075151590 *1.11.1141.34002.45 *30 *425 *
ÔÇâ51-70 ya┼č70075151590 *1.11.1141.54002.4 saat5 *30 *425 *
ÔÇâ> 70 ya┼č70075201590 *1.11.1141.54002.4 saat5 *30 *425 *
Gebe
ÔÇâ14-18 ya┼č75080151575 *1.41.4181.96002.66 *30 *450 *
ÔÇâ19-30 ya┼č77085151590 *1.41.4181.96002.66 *30 *450 *
ÔÇâ31ÔÇô50 ya┼č77085151590 *1.41.4181.96002.66 *30 *450 *
Emzirme
ÔÇâ14-18 ya┼č1.200115151975 *1.41.6172.05002.87 *35 *550 *
ÔÇâ19-30 ya┼č1.300120151990 *1.41.6172.05002.87 *35 *550 *
ÔÇâ31ÔÇô50 ya┼č1.300120151990 *1.41.6172.05002.87 *35 *550 *

NOT: Bu tablo kal─▒n yaz─▒ tipinde RDA’lar─▒ sunar s─▒radan tipte Yeterli Al─▒m (AI) ard─▒ndan gelen y─▒ld─▒z i┼čareti (*) ile g├Âsterilmi┼čtir. Kad─▒nlar─▒n n├Âral t├╝p defektine kar┼č─▒ folat kullan─▒m miktar─▒n─▒ gebe kalmadan ├Ânceki 4 ay ve gebelik s├╝recinde doktor kontrol├╝nde belirlemesi ├Ânemlidir.

7. Su, Karbonhidrat, Lif, Ya─č, Protein i├žin RDA, DRI ve AI de─čerleri

Ya┼č GrubuToplam Su
(L / d)
Karbonhidrat
(g / d)
Toplam Lif
(g / d)
Ya─č
(g / d)
Linoleik Asit
(g / d)
a-Linolenik Asit
(g / d)
Protein
(g / d)
Bebekler
ÔÇâ0-6 ay0,7 *60 *31 *4.4 *0.5 *9.1 *
ÔÇâ6-12 ay0.8 *95 *30 *4.6 *0.5 *11.0
Çocuklar
ÔÇâ1ÔÇô3 ya┼č1.3 *13019 *7 *0,7 *13
ÔÇâ4ÔÇô8 ya┼č1.7 *13025 *10 *0.9 *19
Erkekler
ÔÇâ9-13 ya┼č2.4 *13031 *12 *1.2 *34
ÔÇâ14-18 ya┼č3.3 *13038 *16 *1.6 *52
ÔÇâ19-30 ya┼č3.7 *13038 *17 *1.6 *56
ÔÇâ31ÔÇô50 ya┼č3.7 *13038 *17 *1.6 *56
ÔÇâ51-70 ya┼č3.7 *13030 *14 *1.6 *56
ÔÇâ> 70 ya┼č3.7 *13030 *14 *1.6 *56
Kad─▒nlar
ÔÇâ9-13 ya┼č2.1 *13026 *10 *1.0 *34
ÔÇâ14-18 ya┼č2.3 *13026 *11 *1.1 *46
ÔÇâ19-30 ya┼č2.7 *13025 *12 *1.1 *46
ÔÇâ31ÔÇô50 ya┼č2.7 *13025 *12 *1.1 *46
ÔÇâ51-70 ya┼č2.7 *13021 *11 *1.1 *46
ÔÇâ> 70 ya┼č2.7 *13021 *11 *1.1 *46
Gebe
ÔÇâ14-18 ya┼č3.0 *17528 *13 *1.4 *71
ÔÇâ19-30 ya┼č3.0 *17528 *13 *1.4 *71
ÔÇâ31ÔÇô50 ya┼č3.0 *17528 *13 *1.4 *71
Emzirme
ÔÇâ14-18 ya┼č3.8 *21029 *13 *1.3 *71
ÔÇâ19-30 ya┼č3.8 *21029 *13 *1.3 *71
ÔÇâ31ÔÇô50 ya┼č3.8 *21029 *13 *1.3 *71

NOT: Bu tablo kal─▒n yaz─▒ tipinde RDA’lar─▒ sunar s─▒radan tipte Yeterli Al─▒m (AI) ard─▒ndan gelen y─▒ld─▒z i┼čareti (*) ile g├Âsterilmi┼čtir.

Dr. Abdulkadir Polat
Merhabalar, ben Abdulkadir Polat. Cerrahpa┼ča T─▒p Fak├╝ltesi mezunuyum ve ─░stanbul'da Aile Hekimli─či yap─▒yorum. ─░nternet hayat─▒m─▒z─▒n vazge├žilmez bir par├žas─▒, t─▒pk─▒ sa─čl─▒─č─▒m─▒z gibi. G├╝venilir sa─čl─▒k bilgilerine en h─▒zl─▒ ┼čekilde ula┼čman─▒z i├žin ├žal─▒┼č─▒yorum. Sa─čl─▒kl─▒ bilgi, sa─čl─▒kl─▒ Sen!

YAZARDAN

─░LG─░L─░

1 YORUM

YORUM YAP

L├╝tfen yorumunuzu giriniz!
L├╝tfen isminizi buraya giriniz